Muzeum Sztuki, Łódź

Muzeum Sztuki

ul. Więckowskiego 36
90-734 Łódź
tel. 42 633 97 90
fax: 42 632 99 41
e-mail: muzeum@msl.org.pl
http://msl.org.pl/

dyrektor: Jarosław Suchan

Muzeum Sztuki w Łodzi jest jedną z najstarszych w Europie placówek specjalizujących się w sztuce awangardowej. Początek Muzeum Sztuki wyznacza rok 1931, kiedy Władysław Strzemiński w imieniu grupy "a.r." przekazał Wydziałowi Oświaty i Kultury Magistratu Miasta Łodzi kolekcję międzynarodowej sztuki nowoczesnej jako depozyt artystów. Jeszcze w tym samym roku została otwarta galeria sztuki nowoczesnej w Miejskim Muzeum Historii i Sztuki im. Juliana i Kazimierza Bartoszewiczów, która udostępniła zwiedzającym otrzymane prace i zaliczana do pierwszych w świecie stałych muzealnych ekspozycji sztuki awangardowej.
Ekspozycja zawierała prace artystów skupionych w formacjach awangardowych "Cercle et Carre" oraz "Abstraction - Creation": Aleksandra Caldera, Theo van Doesburga, Soni Delaunay, Maxa Ernsta, Kurta Schwitersa, Fernanda Legera oraz Władysława Strzemińskiego, Henryka Stażewskiego i Katarzyny Kobro. Tym samym Łódź stała się drugim po Hannowerze (Gabinet Abstrakcyjny El Lissitzkiego), a trzecim po Nowym Jorku (Museum of Modern Art) miastem posiadającym kolekcję sztuki nowoczesnej.

Sala Neoplastyczna, proj. W. Strzemiński

Sala Neoplastyczna, proj. W. Strzemiński,
na pierwszym planie kompozycje przestrzenne K.Kobro

Swój kształt i charakter kolekcja zawdzięcza przede wszystkim inicjatorowi, wybitnemu malarzowi, teoretykowi sztuki i dydaktykowi Władysławowi Strzemińskiemu, przy nieocenionej pomocy poŹzostałych członków grupy "a.r.", a także artystów, takich jak Jean Arp czy Michel Seuphor. Zasadą obowiązującą przy jej tworzeniu było równorzędne traktowanie awangardy polskiej i zagranicznej. W Kolekcji, liczącej do 1939 roku 112 dzieł, z których II wojnę światową przetrwało 83, sąsiadują bez dysonansów dzieła europejskich i polskich przedstawicieli nurŹtów racjonalnych i ekspresyjnych w sztuce l połowy XX wieku.

Po wojnie, w 1946 roku Muzeum otrzymało nową siedzibę w dawnym pałacu Poznańskich przy ulicy Więckowskiego 36 w Łodzi. W 1966 roku stanowisko dyrektora Muzeum obejmuje Ryszard Stanisławski. Zaprogramował on charakterystyczną do dziś dla łódzkiej instytucji politykę uzupełniania zbiorów polegającą na łączeniu awangardy lat trzydziestych z poszukiwaniami sztuki najnowszej. Kolekcja Muzeum Sztuki zostaje poszerzona m.in. o prace Alaina Jacqueta, Grzegorza Kowalskiego, Karola Broniatowskiego, Lawrence'a Weinera. W 1981 roku zbiory Muzeum wzbogacają się o dar Josepha Beuysa ("Polentransport") oraz o realizacje artystyczne uczestników międzynarodowej "Konstrukcji w Procesie". Prace Beuysa były prezentowane w odrębnej sali, własną przestrzeń otrzymał też Roman Opałka (2001). Powyższe stałe ekspozycje trwały w niezmienionej formie do roku 2006. Podobnie było z udostępnioną publiczności już w latach 30. Salą Neoplastyczną, zaprojektowaną przez Władysława Strzemińskiego, która stanowiła centralny punkt kolekcji muzeum. Po przeniesieniu stałej ekspozycji zbiorów do nowej filii muzeum ms2 Sala Neoplastyczna została w gmachu przy ul. Więckowskiego i od 2008 jest punktem odniesienia dla działań współczesnych artystów.

Magdalena Abakanowicz
Plecy, 1981

Wojciech Fangor
Postaci, 1950

Pod kierownictwem Ryszarda Stanisławskiego Muzeum zapoczątkowało konsekwentną promocję polskiej sztuki awangardowej za granicą. Szczególne znaczenie mają wystawy poświęcone konstruktywizmowi w Polsce, Władysławowi Strzemińskiemu, Katarzynie Kobro, Henrykowi Stażewskiemu, Stanisławowi Ignacemu Witkiewiczowi oraz sztuce współczesnej. Najważniejsze wystawy zagraniczne to: "Konstruktywizm w Polsce" w Folkwang Museum w Essen oraz w Rijksmuseum Kroller-Muller w Ottero (1973) i "Presences polonaises, l'art. vivant autour du Musee de Lodz" w Centre Pompidou w Paryżu (1983) - wystawa będąca najobszerniejszą prezentacją sztuki polskiej XX wieku w Europie Zachodniej.

W 2006 konkurs na dyrektora Muzeum Sztuki wygrywa Jarosław Suchan, który podejmuje się kontynuacji polityki Ryszarda Stanisławskiego. W 2008 zostaje otwarta kolejna filia Muzeum, po udostępnionej w 1990 Rezydencji "Księży Młyn". Nowa przestrzeń wystawiennicza znalazła miejsce w jednym z gmachów, należących do zabytkowego kompleksu fabrycznego Izraela Poznańskiego, który przekształcono w centrum rozrywkowo-handlowe "Manufaktura". Przestrzeń ta stworzyła przede wszystkim nowe możliwości dla prezentacji i reinterpretacji poszerzonej o sztukę najnowszą kolekcji oraz zainicjowania dialogu z nową publicznością.

Derek Boshier
Chwała Anglii, 1962

Mieczysław Szczuka
Dymy nad miastem, ok1926

Muzeum, poza wystawienniczą i krytyczną, prowadzi także działalność naukową, edukacyjno-popularyzatorską i edytorską.

Malarstwo, grafika, rysunek, rzeźba, fotografia, tkanina, design, instalacja, film, sztuka wideo, multimedia